خلاصه کلی
بحران هستهای ایران و بنبست دیپلماتیک با آژانس
رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، از عدم امکان راستیآزمایی برنامه هستهای ایران برای بیش از یک سال و وخیمتر شدن شرایط نظارتی ابراز نگرانی جدی کرد. همزمان، تحت فشار دولت دونالد ترامپ، اتریش از صدور ویزا برای محمد اسلامی، رئیس سازمان انرژی اتمی ایران، خودداری کرد و مانع حضور او در کنفرانس عمومی آژانس در وین شد؛ اقدامی که با اعتراض شدید تهران و احضار کاردار اتریش همراه بود. در این میان، اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، از آغاز عملیات طرد اقتصادی برای قطع شریانهای مالی ایران خبر داد و خواستار همکاری شهروندان جهان شد. در پاسخ، سخنگوی وزارت خارجه ایران گزارشها درباره ساختوساز در سایت کوه کلنگ گزلا را فضاسازی رسانهای خواند و تاکید کرد ایران متعهد به پادمان است.
موضعگیریهای ترامپ و تنشهای نظامی در منطقه
دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، مدعی شد که ایران شکستخورده خواهان توافق سریع با آمریکا است و او درباره مذاکره تصمیم خواهد گرفت. ترامپ همچنین از افزایش تولید تسلیحات پیشرفته آمریکایی و ارسال روزانه آنها به خاورمیانه خبر داد. همزمان، سپاه پاسداران اعلام کرد یک پهپاد امکیو-۱ آمریکایی را در آسمان تنگه هرمز سرنگون کرده است. در تحولی دیگر، چین اتهامات مطرحشده در والاستریت ژورنال مبنی بر ارائه تصاویر ماهوارهای به ایران برای حمله به پایگاه نظامی آمریکا در اردن را قاطعانه تکذیب کرد.
امنیت دریانوردی، تنگه هرمز و دریای سرخ
با تداوم تنشها در خلیج فارس، عمان و عربستان سعودی به دنبال یافتن مسیرهای جایگزین برای دور زدن تنگه هرمز جهت صادرات نفت و گاز طبیعی مایع هستند. از سوی دیگر، مصر پیشنهاد حوثیهای یمن برای هماهنگی تردد در دریای سرخ را به دلیل جلوگیری از مشروعیتبخشی به این گروه رد کرد. در همین راستا، وزیر انرژی آمریکا اعلام کرد که نفتکشها با اسکورت نیروی دریایی این کشور از تنگه هرمز عبور میکنند و اهرم فشار از ایران گرفته شده است. همچنین عربستان سعودی از کشف ۱۱۰ میلیون تن ذخایر اورانیوم در نزدیکی مدینه خبر داد، در حالی که آمریکا هرگونه برنامه غنیسازی توسط سعودیها را رد کرد.
سالگرد مهسا امینی، تشدید سرکوبها و بحران اقتصادی در ایران
در آستانه چهارمین سالگرد جانباختن مهسا ژینا امینی، گزارشها از بازگشت گسترده گشتهای ارشاد به خیابانهای چندین شهر از جمله اصفهان، مشهد و رشت حکایت دارد. همزمان با بیانیه عاطفی پدر مهسا امینی و پیام گزارشگر ویژه سازمان ملل در حمایت از مقاومت زنان، فشارهای قضایی و امنیتی افزایش یافته است؛ از جمله صدور اتهام سنگین بغی برای محمدپارسا گلچین، دانشجوی نخبه دانشگاه تهران، پلمب و تخریب یک آشکده در رشت به بهانه حجاب، و مسدودسازی صفحه یک رستوران در تهران. از سوی دیگر، بحران معیشتی با تورم نقطهبهنقطه ۸۹ درصدی و دلار بالای ۲۳۵ هزار تومانی فشار بیسابقهای بر فرودستان وارد کرده است، در حالی که قوه قضاییه از توقیف ۲۴۰ مورد از اموال شهروندان به اتهام حمایت از اعتراضات خبر داد. همچنین کارشناسان درباره خطر فرونشست کامل کلانشهر اصفهان هشدار دادند.
تهدیدهای متقابل اسرائیل و حزبالله و تحولات بینالمللی
بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، با اشاره به نابودی مقر فرماندهی حزبالله در لبنان، این گروه را به حملات سنگینتر تهدید کرد. او همچنین در دیداری امنیتی با یائیر لاپید، رهبر مخالفان، خواستار افزایش بودجه دفاعی ارتش شد. در عرصه بینالمللی، توتالانرژی فرانسه و دولت عراق برای اجرای پروژههای بزرگ انرژی به توافق رسیدند و در جبهه جنگ اوکراین، حملات پهپادی روسیه در نزدیکی مرز لهستان گزارش شده است.