خلاصه کلی
تنشهای نظامی، مذاکرات تنگه هرمز و محاصره دریایی ایران
گزارشهای اخیر نشاندهنده اختلافنظرهای جدی در سطوح عالی دولت و ارتش آمریکا درباره ادامه تقابل نظامی با جمهوری اسلامی است. ژنرال دن کین، رئیس ستاد مشترک ارتش آمریکا، به طور خصوصی خواهان یافتن راهی برای خروج از جنگ شده و هشدار داده که تشدید عملیات میتواند نتیجه معکوس داشته باشد. همزمان، گفتگوهایی میان ایران و عمان برای ایجاد یک مسیر کشتیرانی موقت ۶۰ روزه در تنگه هرمز در جریان است. مقامات آمریکایی اعلام کردهاند که در صورت بازگشایی بدون مانع این آبراه و عدم دریافت عوارض از سوی تهران، ایالات متحده محاصره بنادر ایران را لغو خواهد کرد؛ هرچند این اقدام منوط به عملکرد ایران خواهد بود. در همین حال، ستاد فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام) اعلام کرد که ناوشکن یواساس میسون در راستای حمایت از محاصره دریایی ایران، مسیر ۵۱ کشتی تجاری را تغییر داده است. از سوی دیگر، سناتورهایی مانند تد کروز و جان هوون بر ضرورت تداوم فشارهای همهجانبه، تحریمها و تلاش برای تغییر حکومت ایران تاکید دارند.
مواضع پزشکیان و بحرانهای اقتصادی داخلی
مسعود پزشکیان، رئیس دولت جمهوری اسلامی، در یک گفتگوی تلویزیونی شایعه استعفای خود را تکذیب کرد و گفت با هماهنگی رهبری در نیویورک با مکرون به توافق رسیده بود، اما کشورهای اروپایی مکانیسم ماشه را فعال کردند. او همچنین از تفاهمنامه اسلامآباد دفاع کرد و گفت که ۱۲ عضو از ۱۳ عضو شورایعالی امنیت ملی به آن رای مثبت دادهاند و اختلافی با نیروهای نظامی وجود ندارد. در بخش اقتصادی، گزارشها از وضعیت وخیم معیشتی حکایت دارند. حمید حاجاسماعیلی، کارشناس بازار کار، از نابودی ۱.۵ تا ۲.۵ میلیون فرصت شغلی، تورم بالای ۶۶ درصد در تیرماه و فقر نیمی از جمعیت کشور خبر داد. همزمان، شهروندان از دریافت قبوض نجومی آب، برق و گاز گله دارند؛ منابع بانکی فاش کردهاند که دولت با برداشت غیرقانونی از حسابهای بخش انرژی برای پرداخت حقوق و بدهیها، موجب شده تا این سازمانها برای جبران کسری خود مبالغ قبوض مردم را به شدت افزایش دهند. همچنین زمینلرزهای به بزرگی ۴.۶ حوالی گلباف در استان کرمان رخ داد.
تحریمهای بینالمللی و وضعیت حقوق بشر
وزارت خزانهداری آمریکا (اوفک) در اقدامی جدید ۵ فرد و ۱۳ شرکت و صرافی (از جمله صرافی رمزارز آبانتتر) را به دلیل دور زدن تحریمها و همکاری مالی با سپاه پاسداران تحریم کرد. همزمان، ولودیمیر زلنسکی از تصویب قانون جدید تحریمهای مشترک روسیه و ایران در سنای آمریکا قدردانی کرد. در حوزه حقوق بشر، شقایق افشار نجفی، هنرمند و دانشآموز ۱۸ ساله در قزوین، به اتهامهای امنیتی به ۹ سال حبس (۵ سال قابل اجرا) و مجازاتهای تکمیلی محکوم شد. همچنین رضا ولیزاده، روزنامهنگار ایرانی-آمریکایی، طی فایلی صوتی از زندان اوین درباره وضعیت بحرانی بهداشت، شیوع بیماریهای خطرناکی مانند سل و سرقت داروهای زندانیان توسط کارکنان هشدار داد.
تحولات منطقهای؛ یمن، لبنان و عراق
مقامهای لبنانی اعلام کردند که بیروت و تلآویو با میانجیگری آمریکا بر سر فهرستی از کشورها برای نظارت بر خلع سلاح حزبالله به توافق رسیدهاند، هرچند حزبالله هنوز این توافق را نپذیرفته است. در یمن، فرستاده ویژه سازمان ملل هشدار داد که به دلیل حملات اخیر حوثیها در مارب و دریای سرخ، خطر شروع دوباره جنگ گسترده به بالاترین حد خود از سال ۲۰۲۲ رسیده است. در عراق نیز نخستوزیر علی الزیدی پس از یک دوره تنش، دعوتنامه رسمی جدیدی از سوی عربستان سعودی برای سفر به ریاض دریافت کرده است.