خلاصه کلی
دور جدید حملات آمریکا به مواضعی در ایران، شامل زیرساختهای نظامی و خطوط ریلی، تلفاتی در پی داشت و به توقف حرکت قطارهای تهران-مشهد منجر شد. در پاسخ، سپاه پاسداران مدعی حملات موشکی به پایگاههای آمریکایی در منطقه شد. این تحولات با واکنشهای شدید مقامات ایرانی، هشدارهای منطقهای و ابراز نگرانیهای بینالمللی همراه بوده است.
تشدید درگیریها و تلفات در ایران
فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام) از تکمیل دور جدید حملات خود در ۱۸ تیر به حدود ۹۰ هدف نظامی ایران شامل سامانههای پدافند هوایی، مراکز موشکی و پهپادی، و زیرساختهای لجستیک خبر داد. این حملات در پی عملیات ۱۷ تیر علیه ۸۰ هدف نظامی ایران صورت گرفت و ارتش آمریکا همچنین هدف قرار دادن دو پل راهآهن در شمال شرق ایران را تایید کرد. در پی این حملات، معاون امنیتی استانداری خوزستان کشته شدن سه نفر و مجروحیت دو نفر در بندرماهشهر، بندر امام و حمیدیه را تایید کرد. همچنین، معاون استاندار سیستان و بلوچستان از کشته شدن یک نفر در حمله به فرودگاه ایرانشهر خبر داد. در استان بوشهر و هرمزگان (بندرعباس، سیریک، لاوان، سیری)، صداهای متعدد انفجار شنیده شد و پدافند ساحلی با اهداف متخاصم مقابله کرد، اما آسیبی به نیروگاه بوشهر نرسید. گزارشهای تاییدنشده از انفجارهایی در آق قلا (استان گلستان) نیز حکایت دارد. راهآهن جمهوری اسلامی از توقف حرکت قطارهای مسیر تهران-مشهد در پی حمله به خط ریلی خبر داد.
واکنشها و مواضع منطقهای و بینالمللی
سپاه پاسداران مدعی شد پایگاههای آمریکایی در کویت، بحرین و پایگاه الازرق در اردن را با موشک هدف قرار داده است. ارتش اردن رهگیری پنج موشک شلیکشده از ایران را تایید کرد و بحرین و کویت نیز هشدارهای دفاع هوایی صادر کردند. دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، اعلام کرد در واکنش به حملات ایران، آمریکا رویکرد «۲۰ به یک» را اتخاذ خواهد کرد و گفت ایران برای توافق تماس گرفته است. ترامپ تفاهمنامه قبلی با ایران را «پایانیافته» توصیف کرد و تاکید کرد تنگه هرمز باز خواهد ماند. اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت خارجه ایران، اروپا را به «همدستی آگاهانه» در جنگ آمریکا-اسرائیل علیه ایران متهم کرد و گفت کشورهای ارائهدهنده پایگاههای نظامی نمیتوانند از مسئولیت شانه خالی کنند. ایران در نامههایی به سازمان ملل و شورای امنیت، حملات آمریکا را «نقض منشور ملل متحد» خوانده و خواستار توقف فوری آنها شد. این نامهها از کشته شدن هشت عضو ارتش در حملات پیشین بوشهر و بندرعباس خبر دادند. محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس، با هشدار به آمریکا گفت: «تنگه هرمز، فقط با «ترتیبات ایرانی» باز میشود، نه با تهدیدات آمریکایی. بزنید، میخورید.» یک منبع امنیتی ایران به پرستیوی گفت راهبرد جدید ایران پاسخ دو برابری به هر حمله و بستن کامل تنگه هرمز خواهد بود و مذاکرات با آمریکا متوقف شده است. سازمان ملل، عربستان سعودی، امارات و پاکستان همگی نسبت به تشدید تنشها ابراز نگرانی کرده و خواستار خویشتنداری و دیپلماسی شدند. صندوق بینالمللی پول نیز کاهش رشد اقتصاد جهانی را به پیامدهای جنگ مرتبط دانست. اسرائیل نیز سطح آمادگی خود را افزایش داده و با سنتکام هماهنگ است.