خلاصه کلی
در ۱۲ ساعت گذشته، مهمترین محور خبرها حول تشدید فشار آمریکا بر جمهوری اسلامی، تنگه هرمز، و ادامه مذاکرات آتشبس و توافق احتمالی شکل گرفت. در کنار آن، تحولات لبنان، رفتوآمدهای دیپلماتیک پاکستان، و واکنشهای تند مقامات و رسانهها در تهران و واشنگتن نیز برجسته بود. همزمان، گزارشهایی از ادامه اختلال اینترنت، بازداشتها، و مسائل داخلی ایران منتشر شد.
تنگه هرمز و محاصره دریایی
آمریکا محاصره دریایی علیه بنادر ایران را اجرا کرده و سنتکام میگوید در ۳۶ تا ۴۸ ساعت نخست، هیچ کشتیای نتوانسته خط محاصره را بشکند و شماری از کشتیها مجبور به بازگشت شدهاند. در مقابل، ایران این اقدام را غیرقانونی خوانده و تهدید کرده در صورت ادامه، صادرات و واردات در خلیج فارس، دریای عمان و دریای سرخ را مختل میکند. گزارشهایی هم از رفتارهای غیرمعمول کشتیها، توقف برخی نفتکشها در دریای عمان و عبور محدود برخی شناورها منتشر شد. همزمان، کشورهای اروپایی و چین نسبت به خطر تشدید بحران و اختلال در انرژی هشدار دادند.
مذاکرات آمریکا و جمهوری اسلامی
گزارشها حاکی از ادامه تماسها و تبادل پیشنویسها میان تیم ترامپ و مذاکرهکنندگان جمهوری اسلامی است و مقامهای آمریکایی میگویند دو طرف به یک توافق چارچوبی نزدیک شدهاند. با این حال، واشنگتن هنوز تمدید رسمی آتشبس را نپذیرفته و برخی منابع از اختلاف در تیم ایرانی و بازگشت هیئت مذاکرهکننده به تهران خبر دادهاند. موضوع غنیسازی و مدت تعلیق آن همچنان گره اصلی است؛ ترامپ بر «غنیسازی صفر» یا دستکم محدودیت سخت تأکید دارد و ایران میگوید حق غنیسازی قابل چشمپوشی نیست.
لبنان و حزبالله
در بحبوحه حملات سنگین اسرائیل به لبنان، گزارشهایی از تلاشهای دیپلماتیک برای برقراری آتشبس منتشر شد، اما مقامهای اسرائیلی وجود آتشبس را رد کردند. وزارت خارجه لبنان نیز با شکایت رسمی به شورای امنیت به حملات اسرائیل اعتراض کرد و از کشته و زخمی شدن شمار زیادی غیرنظامی خبر داد. همزمان، اسرائیل به هدفهایی در جنوب لبنان از جمله یک خودرو در مسیر بیروت–صیدا حمله کرد. در سطح سیاسی، بحث خلع سلاح حزبالله در کانون مواضع اسرائیل و میانجیگریهای منطقهای قرار دارد.
دیپلماسی منطقهای: پاکستان، ترکیه، عربستان و دیگران
پاکستان به مهمترین میانجی در تبادل پیام میان تهران و واشنگتن تبدیل شده و هم نخستوزیر این کشور به عربستان رفت و هم فرمانده ارتش پاکستان وارد تهران شد. ترکیه، قطر، مصر و عربستان نیز در رایزنیهای منطقهای برای مهار بحران نقش فعالتری گرفتهاند. مقامهای ترکیه و اتحادیه اروپا بر ضرورت ادامه مذاکره، بازگشایی هرمز و جلوگیری از جنگ تأکید کردند.
مواضع واشنگتن و واکنشهای داخلی آمریکا
ترامپ در چند مصاحبه و پیام، از احتمال توافق سریع با ایران سخن گفت اما همزمان تهدید کرد که آمریکا توان نابودی سریع زیرساختهای ایران را دارد. او محاصره هرمز را ضربهای سخت به اقتصاد ایران توصیف کرد و از بازگشت قیمت نفت به سطوح پایینتر سخن گفت. جیدی ونس نیز از تلاش برای ادغام ایران در اقتصاد جهانی و رسیدن به یک توافق گسترده صحبت کرد. در برابر، چهرههایی چون سناتور بیل کسیدی و مقامهای دولت آمریکا هدف اصلی را جلوگیری از دسترسی ایران به سلاح هستهای دانستند.
داخل ایران و فضای امنیتی
گزارشهایی از ادامه قطع اینترنت برای روز چهلوهفتم، بازداشت دانشجویان، و محدودیتهای امنیتی منتشر شد. وزیر ارتباطات وعده دسترسی برابر به اینترنت را داد، اما گزارشها از تداوم اینترنت طبقاتی حکایت دارد. همچنین از انفجار دو بسته دستساز در تهران و یک حادثه امنیتی در مهرآباد خبر رسید. در حوزه رسانهای و سیاسی نیز اظهارات تند برخی چهرههای حکومتی درباره آمریکا، اسرائیل