خلاصه کلی
در شبانهروز گذشته، تنشهای نظامی میان جمهوری اسلامی ایران و ائتلاف آمریکا-اسرائیل به اوج خود رسید. همزمان با ادامه حملات هوایی و پهپادی به زیرساختهای نظامی و صنعتی در نقاط مختلف ایران، بحران در تنگه هرمز و پیامدهای اقتصادی آن به موضوعی جهانی تبدیل شده است.
حملات نظامی و وضعیت داخلی ایران
گزارشهای متعددی از شنیده شدن صدای انفجار و پرواز جنگندهها در استانهای مختلف از جمله تهران، اصفهان، خوزستان، فارس، بوشهر، البرز، آذربایجان شرقی و خراسان رضوی منتشر شده است. اسرائیل اعلام کرد در ۲۴ ساعت گذشته بیش از ۵۰ هدف مرتبط با موشکهای بالستیک را در ایران هدف قرار داده است. پل «بیلقان» در کرج، انستیتو پاستور، شرکت توفیقدارو و چندین پایگاه نظامی از جمله اهداف حملات بودهاند.
ارتش اسرائیل ادعا میکند جمهوری اسلامی میلیاردها دلار صرف تسلیحات کرده است، در حالی که منابع اطلاعاتی آمریکا میگویند نیمی از پرتابگرهای موشکی ایران همچنان سالم هستند. در واکنش به این وضعیت، مقامات جمهوری اسلامی، از جمله عباس عراقچی، حملات به زیرساختهای غیرنظامی را محکوم کرده و محمدجواد ظریف در مقالهای پیشنهاد صلح داده است. در مقابل، دونالد ترامپ با لحنی تهدیدآمیز از نابودی توان نظامی ایران سخن گفته و از هدف قرار دادن پلها و نیروگاههای برق خبر داده است.
بحران تنگه هرمز و پیامدهای جهانی
انسداد تنگه هرمز به بحرانی جهانی تبدیل شده است. بهای نفت خام برنت با جهشی تاریخی از مرز ۱۴۱ دلار عبور کرد. نخستوزیر سنگاپور و وزیر خارجه استرالیا نسبت به پیامدهای اقتصادی این بحران هشدار دادند. همچنین شورای همکاری خلیج فارس از قطعنامهای در شورای امنیت حمایت کرده که اجازه استفاده از «همه ابزارهای لازم» برای تضمین کشتیرانی را میدهد. گزارشها حاکی از آن است که ایران برای عبور کشتیها، سیستم پرداخت عوارض به یوان یا ارز دیجیتال ایجاد کرده و مجوزها را موردی صادر میکند.
تغییرات در کابینه آمریکا و جابهجاییهای نظامی
دولت ترامپ دستخوش تغییرات گسترده شده است؛ پم باندی از دادستانی کل برکنار و تاد بلانچ به عنوان سرپرست وزارت دادگستری معرفی شد. در سطح نظامی، وزیر جنگ آمریکا دستور بازنشستگی فوری رندی جورج، رئیس ستاد ارتش را صادر کرده و گزارشهایی از برکناری دو ژنرال دیگر ارتش نیز منتشر شده است. در همین حال، بزرگترین ناو هواپیمابر جهان، «یواساس جرالد آر فورد»، بار دیگر به عملیات علیه ایران بازگشته است.
واکنشهای سیاسی و اجتماعی
بازداشت نسرین ستوده توسط انجمن قلم آمریکا محکوم شد. همچنین یحیی گلمحمدی و علیرضا فغانی در واکنش به تهدیدات ترامپ و شرایط کشور، مطالب انتقادی منتشر کردند. در رویدادی دیگر، فضانوردان ماموریت «آرتمیس ۲» تایید کردند که سفر آنها به ماه با موفقیت وارد فاز اصلی شده است. همچنین شهبانو فرح پهلوی در آستانه پایان سیزدهبدر، پیام نوروزی منتشر کرد و شاهزاده رضا پهلوی خواستار حمایت از دانشجویان و متخصصان ایرانی در ایالات متحده شد.