مهدی زارع درباره خطر تبدیل زلزله احتمالی تهران به فاجعه ملی هشدار داد

♦️به گزارش رکنا، در حالی که گسل‌های فعال مشا و شمال تهران همچنان از مهم‌ترین تهدیدهای لرزه‌ای پایتخت به شمار می‌روند، دکتر مهدی زارع، استاد تمام زمین‌شناسی، در گفت‌وگو با رکنا هشدار داد که خطر تهران تنها به بزرگی یک زمین‌لرزه محدود نمی‌شود؛ بلکه فرونشست زمین، فرسودگی زیرساخت‌ها، مخاطرات ثانویه و مهم‌تر از همه ضعف برنامه‌ریزی و مدیریت بحران می‌تواند یک زلزله را به فاجعه‌ای ملی تبدیل کند. زارع گفت: گستره تهران تحت تأثیر سامانه‌های گسلی مهمی مانند مشا، شمال تهران، ایوانکی و گسل‌های جنوب تهران شامل ری، کهریزک و پیشوا قرار دارد. در میان این گسل‌ها، مشا و شمال تهران به دلیل طول زیاد، توان لرزه‌زایی بالا و مجاورت مستقیم با بافت شهری، مهم‌ترین تهدید لرزه‌ای پایتخت محسوب می‌شوند. او افزود: گسل مشا با طولی حدود ۲۰۰ کیلومتر و گسل شمال تهران با طول حدود ۹۰ کیلومتر، هر دو توان ایجاد زمین‌لرزه‌هایی با بزرگای بیش از ۷ را دارند. به‌ویژه در منطقه لواسانات که محل تلاقی این دو سامانه گسلی است، انتقال تنش میان گسل‌ها می‌تواند شرایط گسیختگی را تغییر دهد و این پهنه را به یکی از حساس‌ترین نقاط لرزه‌ای کشور تبدیل کرده است.
زارع درباره ریزلرزه‌های مکرر شرق تهران، پردیس و دماوند گفت: این رخدادها نشانه فعال بودن پهنه زمین‌ساختی شرق پایتخت هستند. البته وقوع ریزلرزه‌ها به معنای وقوع قریب‌الوقوع یک زلزله بزرگ نیست، اما نشان می‌دهد تنش به‌طور مستمر در اطراف گسل مشا در حال انباشت است.این استاد زمین‌شناسی درباره ادعاهای مطرح‌شده پیرامون تأثیر حملات نظامی بر وقوع زلزله گفت: از نظر علمی، انفجارهای نظامی و بمب‌های سنگرشکن توان فعال کردن گسل‌های عمیق تکتونیکی را ندارند. تأثیر این انفجارها محدود به چند ده متر از سطح زمین است، در حالی که بیشتر زمین‌لرزه‌های مهم تهران در عمق ۸ تا ۱۸ کیلومتری پوسته زمین رخ می‌دهند. زارع هشدار داد، خاک‌های فشرده و ترک‌خورده ناشی از فرونشست، هنگام وقوع زلزله می‌توانند موجب تشدید امواج لرزه‌ای شوند. همچنین زیرساخت‌های حیاتی مانند خطوط آب، گاز و برق نیز تحت تنش قرار می‌گیرند و حتی در یک زلزله متوسط نیز احتمال گسیختگی گسترده آنها وجود دارد. به گفته او، خطر اصلی تنها لرزش زمین نیست. شکست خطوط گاز و برق می‌تواند به آتش‌سوزی‌های گسترده منجر شود، فروریزش ساختمان‌ها و انسداد معابر عملیات امدادرسانی را مختل می‌کند و در دامنه‌های البرز نیز خطر زمین‌لغزش و ریزش سنگ وجود دارد.